تأثیر چیستی ثواب و عقاب در ترتب ثواب بر واجب غیری از منظر آیت الله سبحانی

دوره انتشار:
دورۀ دوم، سال دوم، شمارۀ 4، پاییز 1403
نوع مقاله:
علمی - پژوهشی
صفحات:
29 - 44
نویسندگان:

علی ابراهیمی؛ طلبۀ پایۀ سوم مدرسۀ علمیۀ مدینة العلم کاظمیه یزد.

علی اکبر دهقانی اشکذری؛ استاد سطح یک و عضو گروه علمی – تربیتی، مدرسۀ علمیۀ مدینةالعلم کاظمیه، یزد، ایران.

چکیده:
معیـار در ثـواب و عقـاب موضوعـی، کلامی اسـت کـه در بحث امر غیری اثرگـذار بوده و اصولیان از آن سـخن گفته‌انـد. تشـتت آرای کلامـی سـبب اخـتلاف در ترتـب ثـواب بـر امتثـال واجب غیری شـده اسـت. مراجعـه بـه روایـات حاکـی از آن اسـت کـه بـر امتثـال امـر غیـری ثـواب قـرار داده شـده اسـت .دیـدگاه تفضـل و اسـتحقاق بـه عنـوان شـاخص آرای دانشـمندان کلام مورد توجـه اصولیـان بـوده کـه نـوع اثرگـذاری آن در امـر غیـری ارزیـابی گردیـده اسـت؛ از آن جهـت کـه در جریـان رسیدن به یـک امر آیا در ایـن مسیـر نیـز بـه افعـال انسـان ثـوابی تعلـق می‌ گیـرد یـا خیـر. این به دیـدگاه کلامـی در هر جریـان اصولی بسـتگی دارد. آنچـه در یـک نـگاه کلـی از ایـن مقالـه قابـل برداشـت اسـت آنکـه از نظر دیـدگاه قائلین به تجسـم اعمـال و تفضـل خداونـد عقـل مدخلیتـی نـدارد و بایـد بـه منابـع مراجعـه کـرد تـا فهمیـد آیـا ثـواب بـر امتثـال واجـب غیـری بیـان شـده اسـت یـا خیـر؛ امـا در دیـدگاه قائلیـن بـه اسـتحقاق نیـز طبـق بعضـی از نظـرات، ثـواب داشـتن را بـرای امـر غیـری نپذیرفته‌انـد. روش کار مقالـه توصیفـی ـ تحلیلـی بـا منابـع کتابخانـه‌ای می‌باشـد.
کلیدواژگان:
ثواب و عقاب، واجب غیری، کلام، اصول.
منابع:

1. جلالـی مازندرانـی، سـیدمحمود (1414ق) تقریـر بحـث شـیخ جعفـر سـبحانی (المحصـول فـی علم الاصـول)، قم ،مؤسسـه امـام صادق (ع).
2. سبحانی تبریزی، جعفر (1431ق) المبسوط فی اصول الفقه، قم، مؤسسه امام صادق (ع).
3. خمینی، سیدروح الله (1414ق) مناهج الاصول، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره).
4. علامه حلی (1407ق) کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، بی جا، مؤسسة النشر الاسلامی.
5. عراقی، آقاضیاءالدین (1370ق) بدائع الأفکار فی الأصول، نجف اشرف، المطبعة العلمیة.
6. طبرسی، فضل بن حسن (1372ش) مجمع البیان فی تفسیر القرآن، تهران، ناصرخسرو.
7. القشیری، عبدالکریم (بی تا) لطائف الاشارات تفسیر القشیری، (بی جا).
8. ثلایـی، یوسـف بـن احمـد (1423ق) تفسـیر الثمـرات الیانعـه و الاحـکام الواضحـه القاطعـه، یمـن ـ صعـده، مکتبـة التراث الاسـلامی.
9. راغب اصفهانی، حسین بن محمد (1416ق) المفردات فی غریب القرآن، بیروت، دارالقلم.
10. ابن منظور، محمد بن مکرم (1414ق) لسان العرب، بیروت، دارالصادر.
11. سبحانی، درس خارج اصول ،18/6/91 تا 31/3/2931: .eshia.ir

چکیده عربی:
ندارد
شناسنامه نشریه
صاحب امتیاز
مدرسۀ علمیۀ مدینة‌العلم کاظمیه
مدیر مسئول
سید ابراهیم فاطمی نسب
سردبیر
علی اکبر دهقانی اشکذری
هیات تحریریه
سید ابراهیم فاطمی نسب
علی اکبر دهقانی اشکذری
امید نساج دره
محمد مهدی مزین
محسن رجبی نصرت آبادی
هادی هادی زاده بهابادی
ناصر رحمانی شمسی
امیرحسین حسنعلی تفتی
ویراستار ادبی
محمدسجاد قاسمی
دوره انتشار
فصلنامه
مقالات آماده انتشار
نتیجه‌ای پیدا نشد.
شماره های پیشین
آخرین مقالات
شماره های پیشین
بانک ها و نمایه نامه ها
کل مقالات ۲۵
در پروسه انتشار ۲۳
منتشر شده ۲
کل بازدید سایت ۸۵۸